ảnh minh họa.

Con riêng không có trong hộ khẩu có được hưởng thừa kế không?

Nhiều người cho rằng con riêng hoặc con ngoài giá thú nếu không có tên trong sổ hộ khẩu thì sẽ không được hưởng di sản của cha mẹ khi qua đời. Tuy nhiên, pháp luật về thừa kế hiện hành không quy định hộ khẩu là điều kiện để được nhận di sản.

Vậy con riêng không có trong hộ khẩu có được hưởng thừa kế không? Trường hợp nào vẫn được hưởng di sản dù không có tên trong di chúc? Dưới đây là các quy định cần lưu ý theo Bộ luật Dân sự 2015 và Luật Hôn nhân và gia đình 2014.

Con riêng có quyền hưởng thừa kế như con trong hôn nhân hợp pháp không?

Pháp luật hiện hành bảo đảm quyền bình đẳng giữa các con, không phân biệt con trong giá thú hay con ngoài giá thú.

Theo khoản 4 Điều 69 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, cha mẹ không được phân biệt đối xử với con trên cơ sở tình trạng hôn nhân của cha mẹ.

Bên cạnh đó, Điều 70 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định con có quyền được bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp về nhân thân và tài sản.

Do đó, con riêng hoặc con ngoài giá thú vẫn có đầy đủ quyền lợi như:

• Quyền về nhân thân;
• Quyền về tài sản;
• Quyền được học tập và giáo dục;
• Quyền được chăm sóc, nuôi dưỡng theo quy định pháp luật.

Trong đó, quyền hưởng thừa kế là một trong những quyền tài sản được pháp luật bảo vệ.

Con riêng không có trong hộ khẩu có được hưởng thừa kế không?

Trên thực tế, nhiều tranh chấp phát sinh do người con không có tên trong hộ khẩu của cha hoặc mẹ. Tuy nhiên, hộ khẩu không phải căn cứ xác định quyền hưởng thừa kế.

Theo Điều 610 Bộ luật Dân sự 2015, mọi cá nhân đều bình đẳng về quyền hưởng di sản theo di chúc hoặc theo pháp luật.

Trường hợp hưởng thừa kế theo di chúc

Điều 626 Bộ luật Dân sự 2015 quy định người lập di chúc có quyền chỉ định người thừa kế và phân chia tài sản cho từng người.

Vì vậy, nếu người để lại di sản lập di chúc hợp pháp và để lại tài sản cho con riêng thì người con đó vẫn được hưởng thừa kế dù không có tên trong hộ khẩu.

Trong trường hợp này, điều quan trọng là di chúc phải hợp pháp theo quy định pháp luật.

Trường hợp hưởng thừa kế theo pháp luật

Nếu người chết không để lại di chúc hoặc di chúc không hợp pháp thì di sản sẽ được chia theo pháp luật.

Theo Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015, hàng thừa kế thứ nhất gồm:

• Vợ, chồng;
• Cha đẻ, mẹ đẻ;
• Cha nuôi, mẹ nuôi;
• Con đẻ, con nuôi của người chết.

Quy định này không phân biệt con riêng hay con trong hôn nhân hợp pháp. Chỉ cần xác định được quan hệ cha con hoặc mẹ con hợp pháp thì người con vẫn thuộc hàng thừa kế thứ nhất.

Ngoài ra, những người cùng hàng thừa kế sẽ được hưởng phần di sản bằng nhau.

Như vậy, con riêng không có trong hộ khẩu vẫn có quyền hưởng thừa kế nếu là con đẻ của người để lại di sản.

Hộ khẩu có phải điều kiện để được hưởng thừa kế không?

Nhiều người nhầm lẫn rằng chỉ người có tên trong hộ khẩu mới được nhận di sản thừa kế. Tuy nhiên, pháp luật không quy định hộ khẩu là điều kiện bắt buộc để hưởng thừa kế.

Sổ hộ khẩu chỉ là giấy tờ quản lý cư trú, không quyết định quyền thừa kế tài sản.

Khi giải quyết tranh chấp thừa kế, cơ quan có thẩm quyền thường xem xét các căn cứ như:

• Giấy khai sinh;
• Giấy tờ xác nhận quan hệ cha mẹ con;
• Quyết định nhận cha, mẹ, con;
• Di chúc hợp pháp;
• Các tài liệu chứng minh quan hệ huyết thống khác.

Do đó, nếu có căn cứ chứng minh quan hệ cha con hoặc mẹ con hợp pháp thì người con riêng vẫn có quyền yêu cầu chia di sản thừa kế.

👉 Xem thêm: Các hàng thừa kế theo quy định của pháp luật

Trường hợp con riêng vẫn được hưởng thừa kế dù không có tên trong di chúc

Trong một số trường hợp đặc biệt, người con vẫn được hưởng một phần di sản dù không được nhắc đến trong di chúc.

Theo Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc gồm:

• Con chưa thành niên;
• Cha, mẹ;
• Vợ hoặc chồng;
• Con thành niên nhưng không có khả năng lao động.

Những người này vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật.

Con riêng chưa thành niên

Nếu người con chưa đủ 18 tuổi tại thời điểm mở thừa kế thì vẫn có quyền hưởng phần di sản bắt buộc theo quy định pháp luật.

Quy định này nhằm bảo đảm quyền lợi của người chưa thành niên.

Con riêng đã thành niên nhưng không có khả năng lao động

Trường hợp người con đã thành niên nhưng không có khả năng lao động thì vẫn được hưởng phần di sản bắt buộc dù không có tên trong di chúc.

Tuy nhiên, cần có tài liệu chứng minh tình trạng không có khả năng lao động theo quy định pháp luật.

Kết luận

Con riêng không có trong hộ khẩu vẫn có quyền hưởng thừa kế nếu chứng minh được quan hệ cha con hoặc mẹ con hợp pháp. Pháp luật hiện hành không phân biệt con trong giá thú và con ngoài giá thú khi xác định quyền hưởng di sản.

Tùy từng trường hợp, người con có thể được hưởng thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật. Ngoài ra, một số trường hợp vẫn được hưởng phần di sản bắt buộc dù không có tên trong di chúc.

Nếu vụ việc phát sinh tranh chấp về di chúc, quan hệ huyết thống hoặc phân chia di sản, người có quyền lợi liên quan nên tham khảo ý kiến luật sư để được hỗ trợ phù hợp với từng trường hợp cụ thể.

👉 Xem thêm bài viết: Những lưu ý quan trọng khi xảy ra tranh chấp thừa kế đất đai